Opis
Chrysler Building to wieżowiec w stylu art déco na rogu 42nd Street i Lexington Avenue, w Midtown na Manhattanie: 319 metrów cegły i stali zwieńczonych lśniącymi stalowymi łukami i cienką jak igła iglicą. W 1930 roku przez kilka miesięcy był najwyższym budynkiem świata.
Jego znakiem rozpoznawczym jest korona: siedem schodkowych łuków obłożonych żebrowaną, nitowaną stalą, które rozchodzą się jak promienie słońca albo szprychy koła, przebite rzędami trójkątnych okien. Nocą okna obrysowuje światło, a szczyt kończy się smukłą iglicą.
Niżej budynek jest hołdem dla samochodu. Na narożnikach 31. piętra stoją ogromne ozdoby maski w kształcie skrzydlatego hełmu Merkurego, nad fryzem z kołpaków i błotników; na 61. piętrze orły wychylają się nad ulicę jak gargulce gotyckiej katedry.
Lobby, przez długi czas jedyna część budynku otwarta dla publiczności, to pokaz luksusu art déco: ściany z czerwonego afrykańskiego granitu, posadzki w pasy z żółtego trawertynu ze Sieny, miękkie światło przesączane przez marmur i bursztynowy onyks oraz drzwi i witryny z polerowanej stali.
Nad głową rozciąga się Transport and Human Endeavor, malowidło na suficie o długości 34 metrów autorstwa Edwarda Trumbulla, w ochrze i złocie, z samolotami, rozżarzonymi piecami hutniczymi i samym budynkiem. Drzwi wind są inkrustowane drewnem we wzór lotosu, a każda kabina ma własne zestawienie gatunków drewna.
Walter Chrysler, szef koncernu samochodowego, sam zapłacił za wieżowiec jako inwestycję dla swoich dzieci. Jego wysokość była owocem wyścigu: architekt William Van Alen rywalizował z 40 Wall Street o tytuł najwyższego budynku świata, a konkurent wciąż podwyższał swoje plany.
Van Alen kazał więc potajemnie zmontować 38-metrową iglicę we wnętrzu szczytu budynku. W październiku 1929 roku wciągnięto ją na miejsce w około 90 minut, wyprzedzając zarówno 40 Wall Street, jak i wieżę Eiffla: była to pierwsza budowla w historii wyższa niż 300 metrów.
Rekord przetrwał 11 miesięcy, do otwarcia Empire State Building w 1931 roku. Zwycięstwo nie przyniosło też szczęścia Van Alenowi: Chrysler odmówił zapłaty honorarium, a proces, który nastąpił, razem z Wielkim Kryzysem zakończył jego karierę architekta.
Jego znakiem rozpoznawczym jest korona: siedem schodkowych łuków obłożonych żebrowaną, nitowaną stalą, które rozchodzą się jak promienie słońca albo szprychy koła, przebite rzędami trójkątnych okien. Nocą okna obrysowuje światło, a szczyt kończy się smukłą iglicą.
Niżej budynek jest hołdem dla samochodu. Na narożnikach 31. piętra stoją ogromne ozdoby maski w kształcie skrzydlatego hełmu Merkurego, nad fryzem z kołpaków i błotników; na 61. piętrze orły wychylają się nad ulicę jak gargulce gotyckiej katedry.
Lobby, przez długi czas jedyna część budynku otwarta dla publiczności, to pokaz luksusu art déco: ściany z czerwonego afrykańskiego granitu, posadzki w pasy z żółtego trawertynu ze Sieny, miękkie światło przesączane przez marmur i bursztynowy onyks oraz drzwi i witryny z polerowanej stali.
Nad głową rozciąga się Transport and Human Endeavor, malowidło na suficie o długości 34 metrów autorstwa Edwarda Trumbulla, w ochrze i złocie, z samolotami, rozżarzonymi piecami hutniczymi i samym budynkiem. Drzwi wind są inkrustowane drewnem we wzór lotosu, a każda kabina ma własne zestawienie gatunków drewna.
Walter Chrysler, szef koncernu samochodowego, sam zapłacił za wieżowiec jako inwestycję dla swoich dzieci. Jego wysokość była owocem wyścigu: architekt William Van Alen rywalizował z 40 Wall Street o tytuł najwyższego budynku świata, a konkurent wciąż podwyższał swoje plany.
Van Alen kazał więc potajemnie zmontować 38-metrową iglicę we wnętrzu szczytu budynku. W październiku 1929 roku wciągnięto ją na miejsce w około 90 minut, wyprzedzając zarówno 40 Wall Street, jak i wieżę Eiffla: była to pierwsza budowla w historii wyższa niż 300 metrów.
Rekord przetrwał 11 miesięcy, do otwarcia Empire State Building w 1931 roku. Zwycięstwo nie przyniosło też szczęścia Van Alenowi: Chrysler odmówił zapłaty honorarium, a proces, który nastąpił, razem z Wielkim Kryzysem zakończył jego karierę architekta.